Beleidsaanbevelingen

  • De Nederlandse regering moet bij alle transfers van strategische goederen een eindbestemmingsverklaring eisen; ook wanneer het wapencomponenten betreft.
  • De toepassing van de criteria van het Gemeenschappelijk Standpunt moet transparant worden gemaakt.
  • Bij het weigeren of toestaan van vergunningen moet criterium 8 vaker worden geraadpleegd zodat de incoherentie tussen het beleid van Economische Zaken en het ministerie van Ontwikkelingssamenwerking niet meer voorkomt.
  • Op internationaal niveau zou Europa één blok moeten vormen in de onderhandelingen over de totstandkoming van de Arms Trade Treaty. De standaarden in de Arms Trade Treaty zouden niet lager moeten zijn dan die in het Gemeenschappelijk Standpunt.

Case: Wapenexport

20-12-2011 Nederlands wapenexportbeleid niet streng genoeg

De Nederlandse regering voert haar wapenexportbeleid niet streng genoeg uit. Dit blijkt uit onderzoek van de Campagne tegen Wapenhandel. Nog steeds worden Nederlandse wapens geëxporteerd naar landen waar mensenrechten worden geschonden, zoals in het Midden-Oosten tijdens de Arabische lente.

De regering heeft toegezegd zich in te zetten voor een transparanter en strenger wapenexportbeleid, waarin beter rekening gehouden zal worden met mensenrechten. Uit het rapport ‘Analyse Nederlandse wapenexport 2010’ dat de Campagne tegen Wapenhandel publiceerde, blijkt dat dit echter nog niet voldoende waargemaakt wordt. Nog steeds vinden wapenexporten plaats naar dictatoriale regimes waar mensenrechten geschonden worden.

Doel van het Nederlands buitenlandbeleid is om vrede en veiligheid wereldwijd te waarborgen. Maar als Nederlandse wapens een rol spelen bij mensenrechtenschendingen, is hier allerminst sprake van. Het lijkt erop het Kabinet de belangen van de wapenindustrie prevaleert boven het beschermen van mensenrechten.

Op woensdag 21 december wordt in de Tweede Kamer het Nederlands wapenexportbeleid besproken in een Algemeen Overleg.

Moties wapenexportbeleid:

Ook zullen minister Rosenthal en staatssecretaris Bleker tijdens dit AO ingaan op twee moties die afgelopen zijn aangenomen voor een eerlijker wapenexportbeleid.

  • De motie El Fassed (GL) verzoekt de regering geen vergunningen meer te verlenen voor uitvoer en doorvoer van wapens naar Saoedi-Arabië, zolang dit land geen betekenisvolle structurele hervormingen doorvoert.
  • De motie Van Dijk (SP) verzoekt de regering geen wapenexportvergunning te verlenen aan landen waar mensenrechtenschendingen plaatsvinden en waar geen vrije verkiezingen worden gehouden.

Het kabinet stelt in een reactie op deze moties dat de verzoeken neerkomen op impliciete wapenembargo’s, en dat Nederland nooit op eigen houtje wapenembargo’s heeft ingesteld, omdat deze alleen effectief zouden zijn in internationaal verband. De Nederlandse regering houdt zich aan het Gemeenschappelijk Standpunt van de EU inzake Wapenexport  dat het niet mogelijk is om op basis van slechts een ‘politieke’ uitspraak zoals in de moties wapenexportvergunningen af te wijzen, omdat er onvoldoende juridische draagkracht zou zijn.

Fair Politics is het niet eens met deze redenering, het is makkelijk om te schuilen achter juridische procedures en EU-standpunten. Nederland moet juist een voortrekkersrol op zich nemen met een coherent buitenlandbeleid, waarin mensenrechten centraal staan!