10-11-2011 CONCORD Lanceert het tweede Spotlight-rapport over beleidscoherentie

Op 10 november werd in Brussel door de Europese NGO-federatie CONCORD het Spotlight-rapport gepresenteerd en Fair Politics was erbij! In het rapport wordt ingegaan op Policy Coherence for Development (PCD) op Europees niveau. De EU slaagt er nog steeds niet in om de verplichting uit het Verdrag van Lissabon (artikel 208) na te leven. Dit stelt dat ontwikkelingsdoelen meegewogen moeten worden  in beleid dat ontwikkelingslanden kan beïnvloeden. Daarmee ondermijnt de EU mensenrechten van inwoners van deze landen.

De presentatie

De presentatie werd geopend door Europarlementariër Birgit Schnieber-Jastram, EU-rapporteur voor PCD. Ze benadrukte het belang van beleidscoherentie en politieke wil om incoherent beleid aan te pakken. Daarnaast benadrukte ze ook de complexiteit van PCD, omdat verschillende belangen tegen elkaar afgewogen moeten worden.

Daarna lichtte Laura Sullivan van ActionAid het Spotlight rapport verder toe. Ze stelde dat PCD een mensenrechtenverplichting is: er kan geen ontwikkeling zijn zonder dat mensenrechten gerealiseerd worden. Vincent Grimaud (DG Ontwikkeling en Samenwerking) reageerde hierop door te zeggen dat het betrekken van alle actoren nodig is om PCD te bewerkstelligen. Daarom is het voor een groot deel een kwestie van bewustwording onder bedrijven, consumenten, politici, beleidsmakers en andere betrokkenen creëren.

Leonard Mizzi (DG Landbouw) verwees naar het G20 actieplan, waarin een toezegging met betrekking tot PCD is gedaan. Daarom kan, volgens Mizzi, de EU niet aan haar toezeggingen voldoen als andere landen dit niet doen. Europarlementariër Franziska Keller antwoordde hierop dat de EU niet op andere landen moet wachten om het initiatief te nemen, maar juist een voortrekkersrol en voorbeeldfunctie met betrekking tot PCD zou moeten vervullen.

De belangrijkste punten in de levendige discussie waren dat meer dialoog en transparantie nodig zijn, evenals politieke steun en instrumenten voor verdere implementatie van PCD. Ook moet de rol van de EU op dit gebied verder gedefinieerd worden, zoals duidelijk werd uit de discussie tussen Leonard Mizzi en Franziska Keller.

Het rapport

Het rapport legt incoherenties tussen ontwikkelingsdoelstellingen en andere EU-beleidsterreinen bloot. De presentatie ervan kwam op een belangrijk moment: de EU hervormt momenteel haar landbouw-, handels- en ontwikkelingsbeleid en er worden twee belangrijke voortgangsrapportages van de EU over PCD verwacht. Ook voor Nederland is dit rapport van belang. Op veel internationale thema’s weegt het EU beleid zwaarder dan Nederlands beleid. Bovendien probeert het kabinet op het gebied van ontwikkelingssamenwerking aansluiting met Europees beleid en thema’s te vinden en zet met haar coherentie-agenda op dezelfde thema’s in als de EU: handel & financiering, klimaatverandering, voedselzekerheid, migratie en vrede & veiligheid.

Onderwerpen die in het rapport aan bod komen zijn het institutionele raamwerk voor PCD binnen de EU, voedselveiligheid, grondstoffen, veiligheid en migratie. Verschillende thema’s uit onze Fair Politics cases komen terug in het rapport. Het hoofdstuk over grondstoffen, waaraan Fair Politics heeft meegewerkt, laat zien hoe de EU de toenemende Europese grondstoffen vraag tegemoet probeert te komen door ontwikkelingslanden te dwingen netto exporteurs van grondstoffen te blijven, in plaats om ruimte te bieden voor waarde toevoeging aan de grondstoffen zelf.

CONCORD roept de EU en specifiek voorzitter van de Europese Commissie Barosso op om de toezeggingen uit het Verdrag van Lissabon in de praktijk te brengen en om meer politieke wil te laten zien om PCD te bewerkstelligen. De belangrijkste aanbeveling die CONCORD doet, is dat de Europese Commissie de potentiële impact van de komende beleidshervormingen op ontwikkelingsdoelen meeneemt en een klachtenmechanisme instelt, dat open is voor ontwikkelingslanden die door Europees beleid beïnvloed worden.

De uitkomsten van het rapport zijn ook relevant voor de politieke discussies die in Nederland gevoerd worden op het gebied van beleidscoherentie.

Klik hier om het volledige rapport te lezen.